मुंबईपासून चेन्नईपर्यंत दर नरमले; २४ कॅरेट सोने १.५१ लाखांवर, आठवडाभरात सुमारे ४.५ टक्के घसरण
सुवर्णा खांडगेपाटील : Navimumbailive.com@gmail.com
मुंबई : गेल्या काही दिवसांपासून विक्रमी पातळीवर झेपावलेल्या सोन्याच्या दराला अखेर ब्रेक लागला असून, देशभरातील सराफा बाजारात सलग घसरण सुरू झाली आहे. २७ ऑगस्टपासून सोन्याच्या दरात नरमाईचा कल दिसत असून, २ सप्टेंबर रोजीही दर मोठ्या प्रमाणात खाली आले. देशातील प्रमुख बाजारांचा विचार करता २४ कॅरेट सोन्याचा दर सध्या सुमारे १.५१ लाख रुपये प्रति १० ग्रॅम, तर २२ कॅरेट सोन्याचा दर सुमारे १.३८ लाख रुपये प्रति १० ग्रॅम आहे. गेल्या आठवडाभरात सोन्याच्या दरात सुमारे ४.५ टक्क्यांची घसरण झाली आहे.
२७ ऑगस्ट रोजी इंडियन बुलियन अँड ज्वेलर्स असोसिएशनच्या (आयबीजेए) आकडेवारीनुसार २४ कॅरेट/९९९ शुद्धतेच्या सोन्याचा दर १५,८४८ रुपये प्रति ग्रॅम, म्हणजेच १,५८,४८० रुपये प्रति १० ग्रॅम होता. २२ कॅरेट सोन्याचा दर १५,४६७ रुपये प्रति ग्रॅम होता. त्यावेळी २६ ऑगस्टच्या तुलनेत २४ कॅरेट सोन्यातच २८६ रुपये प्रति ग्रॅमची घट झाली होती.
आता २ सप्टेंबर रोजी देशाच्या सरासरी बाजारभावात २४ कॅरेट सोन्याचा दर सुमारे १५,०९१ रुपये प्रति ग्रॅम, म्हणजे १,५०,९११ रुपये प्रति १० ग्रॅम, तर २२ कॅरेट सोन्याचा दर सुमारे १३,८२३ रुपये प्रति ग्रॅम, म्हणजे १,३८,२३४ रुपये प्रति १० ग्रॅम नोंदवला गेला आहे. २७ ऑगस्टच्या तुलनेत २४ कॅरेट सोन्यात सुमारे ७,५७० रुपये प्रति १० ग्रॅमची, तर २२ कॅरेटमध्ये सुमारे ६,३७० रुपयांची घट झाली आहे.
मुंबईतही सोन्याचा दर घसरला
मुंबईसह देशातील प्रमुख महानगरांमध्येही सोन्याचे दर खाली आले आहेत. २ सप्टेंबरच्या उपलब्ध शहरनिहाय आकडेवारीनुसार २४ कॅरेट सोन्याचा दर मुंबईत सुमारे १,५१,८८० रुपये, दिल्लीत १,५१,६२० रुपये, चेन्नईत १,५२,३२० रुपये, कोलकात्यात १,५१,६८० रुपये, बंगळुरूमध्ये १,५२,००० रुपये, तर हैदराबादमध्ये १,५२,१२० रुपये प्रति १० ग्रॅम आहे. त्याचप्रमाणे २२ कॅरेट सोन्याचा दर मुंबईत १,३९,२२३ रुपये, दिल्लीत १,३८,९८५ रुपये, चेन्नईत १,३९,६२७ रुपये, कोलकात्यात १,३९,०४० रुपये, बंगळुरूमध्ये १,३९,३३३ रुपये आणि हैदराबादमध्ये १,३९,४४३ रुपये प्रति १० ग्रॅम आहे.
पाच-सहा दिवसांत मोठा फरक
देशाच्या सरासरी बाजारभावाकडे पाहिल्यास २७ ऑगस्ट रोजी २४ कॅरेट सोन्याचा दर १,५९,१०३ रुपये प्रति १० ग्रॅम होता. २८ ऑगस्टला तो १,५६,३९९ रुपयांवर आला. ३१ ऑगस्टला तो १,५४,२८० रुपये, १ सप्टेंबरला १,५१,८४० रुपये, तर २ सप्टेंबरला १,५०,९११ रुपये झाला. म्हणजे २७ ऑगस्टपासून २ सप्टेंबरपर्यंत सुमारे ८,१९० रुपयांची घसरण झाली आहे.
देशभरातील बाजारातही घसरण
सोन्याच्या दरात महाराष्ट्रापुरतीच घसरण झालेली नसून दिल्ली, पंजाब, गुजरात, राजस्थान, कर्नाटक, तामिळनाडू, तेलंगणा, केरळ, पश्चिम बंगाल, उत्तर प्रदेश, बिहार, ओडिशा, मध्य प्रदेश यांसह जवळपास सर्व प्रमुख बाजारांमध्ये नरमाईचा कल आहे. स्थानिक कर, वाहतूक खर्च, मागणी, ज्वेलर्सचे मार्जिन आणि शुद्धतेनुसार शहरनिहाय दरात काही फरक असतो.
प्रमुख बाजारांचा २ सप्टेंबरचा अंदाजे दर (२४ कॅरेट, प्रति १० ग्रॅम):
बाजार
२४ कॅरेट सोने
मुंबई
₹१,५१,८८०
दिल्ली
₹१,५१,६२०
चेन्नई
₹१,५२,३२०
कोलकाता
₹१,५१,६८०
बंगळुरू
₹१,५२,०००
हैदराबाद
₹१,५२,१२०
देशाची सरासरी
सुमारे ₹१,५०,९११
या दरांमध्ये शहरनिहाय फरक असला तरी सर्वच प्रमुख बाजारांमध्ये मागील काही दिवसांच्या तुलनेत दर नरमल्याचे चित्र आहे.
घसरणीमागे डॉलर, व्याजदर आणि जागतिक तणाव
आंतरराष्ट्रीय बाजारातील घडामोडींचा भारतीय सोन्याच्या दरावर थेट परिणाम होत आहे. अमेरिकन डॉलर मजबूत होत असून अमेरिकेतील ट्रेझरी यील्डमध्ये वाढ झाली आहे. त्यामुळे व्याज न देणाऱ्या सोन्यापेक्षा रोखे आणि डॉलरमधील गुंतवणुकीकडे गुंतवणूकदारांचा कल वाढला आहे. याशिवाय मध्यपूर्वेतील वाढता तणाव आणि त्यातून वाढलेल्या कच्च्या तेलाच्या किमतींमुळे महागाई आणि व्याजदर वाढीची भीती निर्माण झाली आहे. या पार्श्वभूमीवर आंतरराष्ट्रीय बाजारात सोन्याचा भाव तीन आठवड्यांतील नीचांकी पातळीवर आला.
नफा वसुलीचाही परिणाम
सोन्याने ऑगस्टमध्ये मोठी उसळी घेतल्यानंतर गुंतवणूकदारांकडून नफा वसुली सुरू झाल्याचे बाजारातील विश्लेषण आहे. ऑगस्टमध्ये देशात २४ कॅरेट सोन्याचा दर ३ ऑगस्टच्या सुमारे १,४१,१५५ रुपये प्रति १० ग्रॅम या नीचांकी पातळीवरून २४ ऑगस्टला १,६३,४३७ रुपये या उच्चांकावर पोहोचला होता. त्यानंतर मात्र दरात सातत्याने सुधारणा झाली आहे.
ग्राहकांना दिलासा; मात्र खरेदीपूर्वी सावधगिरी गरजेची
सोन्याच्या दरातील या घसरणीमुळे लग्नसराई, सण-उत्सव किंवा आगामी खरेदीसाठी सोने घेणाऱ्या ग्राहकांना काहीसा दिलासा मिळाला आहे. मात्र दागिन्यांचा अंतिम भाव केवळ सोन्याच्या बाजारभावावर ठरत नाही. त्यात जीएसटी, मेकिंग चार्ज, घडणावळ आणि इतर शुल्कांचा समावेश होतो. त्यामुळे बाजारभावातील घसरण आणि प्रत्यक्ष दागिन्याच्या बिलातील घट यामध्ये फरक असू शकतो.
सोन्याच्या दरात आणखी घसरण होईल की पुन्हा तेजी येईल, याबाबत निश्चित अंदाज बांधणे सध्या कठीण आहे. अमेरिकेतील रोजगारविषयक आकडे, फेडरल रिझर्व्हचे व्याजदर धोरण, डॉलरची दिशा, कच्च्या तेलाचे दर आणि मध्यपूर्वेतील परिस्थिती यावर पुढील काही दिवसांचा कल अवलंबून राहणार आहे. दरम्यान, सोन्याच्या विक्रमी तेजीच्या काळानंतर आता आलेली ही सलग घसरण ग्राहकांसाठी खरेदीची संधी ठरणार की आणखी मोठ्या घसरणीची सुरुवात आहे, याकडे देशभरातील सराफा बाजाराचे लक्ष लागले आहे.